Jadanik ezagutzen ditugu jasangarritasunaren 3 printzipioak: Murriztu, Berrerabili eta Birziklatu. Bizkaian gero eta gehiago gara ingurumena babesteko eta planetaren baliabide naturalak mantentzeko hain beharrezkoak diren hiru ekintza hauek gauzatzen ditugunok.

Baina aurrera urrats bat eman behar dugu. Gaur egun ere, Ekonomia Linealaren ereduari jarraitzen diogu, zeinaren arabera produktu bat ekoizten da, erabiltzen da eta baztertzen da, ingurumenari eta gizarteari arazo larri bat sortzen. Murrizten, berrerabiltzen eta birziklatzen dugun bakoitzean arazoa txikiago egiten dugu, baina bertan jarraitzen du.

Hau dela eta, gure pentsatzeko eta jarduteko era hobetu behar dugu. Testuinguru honetan, gure esku dauden baliabideak hobeto aprobetxatu ahal ditzakegula proposatzen duen Ekonomia Zirkularra jaio da. Nola? 7 printzipioei esker: Berdiseinatu, Murriztu, Berrerabili, Birziklatu, Berreskuratu, Berrezi eta Bergizarteratu.

1. Berdiseinatzea. Jasangarritasuna produktuen diseinuaren parte garrantzitsua da. Funtzionaltasun edo kostuarekin batera, ingurumen-alderdiak ere kontuan hartzen dira produktu bat diseinatzeko orduan.

Ohiko kafe kapsulak aluminioa eta plastikoa erabiliz ekoizten dira, eta ezin dira edukiontzi horian bildu bere barnean hondakin organikoak dituztelako. Zenbait markek bere kapsulak berdiseinatu dituzte, eta jada edukiontzi organikoan eta hondakinik sortzen ez dituzten %100 konpostagarriak diren kapsulak eskuragai daude.

2. Murriztu. Baliabideen erabilera eraginkorra eta kontsumo arduratsua egitean datza, jasangarritasuna beti buruan izanda.

Ura planetaren bizitzaren oinarria da, baita baliabide urria ere. Dutxa bat hartzea bainatu beharrean; xaboitzean, bizarra moztean eta hortzak garbitzean iturria ixtea; aginte bakarreko txorrotak eta atomizagailuak erabiltzea; edota garbigailua eta plater-ikuzgailua abian jarri baino lehen guztiz betetzea uraren kontsumoa murrizten eta bere tratamendua errazten  laguntzen dute.

3. Berrerabiltzea. Erabili ondoren bere jatorrizko helmugara iritsi diren produktuak berriz erabilgarriak izan daitezke beste pertsona batzuentzat, edo bizi berri bat izan dezakete egiteko berriak betez.

Ehungintza munduko industria kutsatzaileenetariko bat da, gure uren kutsaduraren %20-aren arduraduna. Gure armairuetan abandonatuta dauden jantziei bigarren bizi bat eman diezaiekegu erabiliko dituen beste pertsona bati emanez, edo Bizkaian dauden berrerabiltzeko dauden 435 edukiontzi zurietako batean utziz. Eta jantziak erabilgarriak ez badira, oihalak beste jantzi batzuk apaintzeko erabili ditzakegu, edo forruak egiteko, ehunezko poltsak, jostailuak edo modako osagarriak sortzeko… baita oparientzako bilgarri bezala ere.

4. Birziklatzea. Produktu bat baztertzea aukera bakarra denean, egokiro birziklatzen badugu, bere materialak erabili ahal izango ditugu produkzio-zikloan berriro txertatuko diren lehengaiak sortzeko.

Edukiontzi berdean biltzen den beiraren %100 ezin konta ahala aldiz birzikla daiteke bere propietateak galdu gabe. Beira birziklatzeak energia aurrezten du, atmosferara gas kaltegarrien isurketa murrizten du, ur gutxiago behar du eta baliabideen gehiegizko ustiatzea saihesten du.

5. Berreskuratu. Hondakin bat sorburu ez duen beste prozesu batean erabiltzea. Erabilitako lehengaiak berreskuratzen dira produkzio-zikloan berriz sartzeko.

Bizkaian dauden 2.892 edukiontzi marroietan biltzen diren hondakin organikoak jaso eta tratatu egiten dira, geroago nekazaritzan eta lorezaintzan ongarri bezala erabiliko den konposta lortzeko. Honela, beste produktu bat bihurtzean, hondakintzat hartzen zena berreskuratzen da.

6. Berrezi. Pertsonak jasangarritasunari eta ekoizteko, kontsumitzeko eta hondakinak kudeatzeko erari buruz hezitzea eta sentikor bihurtzea.

Artigasko Ikasgela Hondakinei buruzko Ingurumen Hezkuntzarako Bizkaiko Zentroa da, eta bertan gure ohiturak aldatzeko kontzientziazioa eta heziketa lantzen dira,  berrerabilpenari eta birziklatzeari esker, hondakinen sorketa murriztea dela xede. Artigasko Ikasgelak ikastetxeei, elkarteei eta herritarrei zuzendutako bisitak antolatzen ditu.

7. Bergizarteratu. Ekonomia Zirkularraren zikloari esker tokiko lanpostuak sortzen dira, eta 4. sektoreko erakundeekin lankidetzan aritzeak egoera ahulean dauden pertsonak laneratzen laguntzen du.

Berziklatu Bizkaia sortzen diren hondakin handien tratamendu integralerako Bizkaiko Foru Aldundiak, Garbikerrek, Emausek eta Kooperak martxa jarritako ekimena da. Berziklatu meategietako jardueretatik zetozen hondakindegi ohi batean kokatzen da, eta Lurralde Historikoan sortzen diren hondakin handiak berrerabili eta birziklatu ez ezik, baztertuta dauden edo baztertzeko arriskua duten taldeen lan-munduan txertatzean ere egiten du lan.

7 printzipioak gauzatzean hondakin gutxiago sortzen ditugu, baliabide natural gutxiago erabiltzen ditugu, gure ingurumena zaintzen dugu eta tokiko lanpostuak sortzen ditugu. Merezi duen ahalegina.